Rood

Wanneer ik voorga in de Mande of de Sint Piter doe ik in de consistorie mijn toga aan en pak een stola van de kleerhanger. Het vaakst de groene, ietsje minder vaak de paarse, nog weer minder vaak de witte en twee keer de rode stola. Soms is er enige verwarring. Welke kleur hoort bij deze zondag?
Dan check ik dat vaak nog even in het Dienstboek. Wel handig dat de kleur die over mijn schouders hangt overeenkomt met de kleur van het antependium, het kleed dat voor de tafel hangt. Op sommige dagen mag je kiezen.
De zondag na Pinksteren bijvoorbeeld. Je kunt dan kiezen voor wit of rood.
Bij Pinksteren hoort de kleur rood. Het rode antependium en de rode stola wordt alleen gebruikt met Pinksteren en de bevestiging van ambtsdragers. In Bakkeveen valt dit samen en is dit jaar dus maar één keer rood.

Rood heeft een dubbele betekenis. Rood staat voor liefde, passie en wijn, voor rode rozen en de rode loper. Rood heeft ook een andere kant. Het is ook de kleur van bloed en oorlog. De leerlingen van Jezus kunnen niet langer aanzien wat er om hen heen gebeurt. Zij hebben het bloed van Jezus gezien. Zij kunnen dat beeld van hun geslagen Heer niet uit hun hoofd krijgen. De leerlingen van Jezus hebben zich opgesloten. Weg, weg van verdriet en ellende, weg van teleurstelling. Maar dan waait er plotseling een verwarmende wind, die de luiken openrukt en de leerlingen naar buiten stuurt. Ga, ga erop uit. Niet het rood van het bloed zal het winnen, maar het rood van de vurige liefde en warmte van God voor ons.

Ds. Aafke Nicolai

Maak het verhaal af en kleur zelf de plaatjes

We zijn in de laatste weken een eind opgelopen met de verhalen van Marcus.
In korte en snelle pennenstreken schetst hij zijn evangelie. In Marcus 16 lezen we hoe Jezus wordt neergelegd in het rotsgraf in de tuin van Jozef van Arimathea. In zijn opstandingsverhaal wordt veel opengelaten. De vrouwen staan bij een leeg graf.
De verteller kleurt de plaatjes niet in, alsof hij zijn lezers wil zeggen: ‘Nu is het de beurt aan jou! In jouw leven wordt dit verhaal verder vertelt. Jij maakt deel uit van dit verhaal. Aan jou zal te zien zijn of het leven de dood overwint’.
Hoe doe je dat? Het begint met vertrouwen.
Daarover lezen we de komende weken. Zoals we erop mogen vertrouwen dat na elke winter het voorjaar begint. De zwarte schijnbaar dode aarde weer gaat leven.
Zo mag je vertrouwen hebben op een nieuw begin, na dood en verdriet, na mislukking en teleurstelling, telkens weer.
De Bijbelverhalen gaan met ons mee en laten zien hoe de volgelingen van Jezus op weg gaan. In het liedboek staat een lied dat een nieuw begin bezingt.

Lied 858 vers 1 en 2

Vernieuw in ons, o God,
uw liefde, lentelicht.
Herstel ons naar uw beeld en strijk
het kwaad uit ons gezicht.

Beadem ons, o Geest,
met wonderlijke kracht,
dan opent zich het leven weer,
een bloem in volle pracht.


Zie de oproep bij de kerkdienst van 14 april om een foto van de lente te sturen.

Aafke Nicolai

Bijna thuis

Henri Nouwen schreef een zeer geliefd boek met als titel ‘Eindelijk thuis’.
Daarin vertelt hij het verhaal van de verloren zoon aan de hand van het schilderij van Rembrandt over deze gelijkenis. Ik las kortgeleden de biografie van Etty Hillesum. Daarin gaat het over de ontwikkeling die Etty doormaakt.
Van een onrustige en zoekende ziel wordt zij een standvastige vrouw, die rust vindt in zichzelf, thuis is bij zichzelf. Ik zou bijna zeggen dat zij de goddelijke kern in zichzelf heeft gevonden. Zo gaat elk mens op weg in het leven.
Wanneer je op weg bent, op reis, zijn er altijd en overal vragen: Waar kom je vandaan, waarom ben je hier, waar ga je naartoe?
In het geloof vind je antwoord op die grote vragen.
Gaandeweg ga je leren waarom je hier bent op aarde, met vallen en opstaan.
Paasmorgen loopt er iemand verloren rond: Maria.
Ze is geestelijk dakloos, en weet niet meer waar ze het zoeken moet.
Alleen het graf is nog de tastbare herinnering aan haar geliefde rabbi.
En dan is Jezus daar die zegt: Maria!
Hij ziet tranen, twijfel, teleurstelling, pijn en hij komt tegemoet en noemt bij de naam. Zó doorbreekt hij de eenzaamheid.
‘Ik heb je bij je naam geroepen-Je bent van mij’(Jesaja 43: 1).
Christus zoekt ons.
Hij komt ons tegemoet, hij wil onder ons wonen. Nog voor wij hem zoeken komt hij ons tegemoet. Zijn laatste woorden zijn in het evangelie van Matteüs:
Zie ik ben met jullie alle dagen tot aan de voltooiing van deze wereld (Matteüs 28: 20).
Telkens laat hij weer een glimp zien van nieuw leven, van hoop, van liefde en komt hij, vaak door mensen heen, tegemoet.
Met Pasen mogen we thuiskomen.

Voor mensen die naamloos,
kwetsbaar en weerloos
door het leven gaan,
ontwaakt hier nieuw leven,
wordt kracht gegeven:
wij krijgen een naam.

 

(lied 647 vers 1)

Aafke Nicolai

Kiezen

We lezen in de maanden januari en februari steeds uit het boekje Marcus. Ik schrijf boekje, omdat het kleinste van de evangeliën is. Dat is zeker te merken bij het verhaal dat we lezen op de eerste zondag van de veertigdagentijd. Op zondag 18 februari lezen we het verhaal dat wordt omschreven als ‘de verzoeking in de woestijn’. Blijkbaar is het belangrijk dat je bij het begin van de veertigdagentijd nadenkt over wat je belemmert in het leven om het goede te doen. Bij de Rooms Katholiek broeders en zusters heet het de vastentijd. Een periode dat je bewuster leeft. Je doet iets niet. Bijvoorbeeld: geen koekjes eten, minder alcohol drinken of minder autorijden en vaker fietsen. Het kan ook iets zijn dat je dan juist wel doet. Bijvoorbeeld: bewust elke week een bezoekje brengen, een kaartje sturen of vaker vegetarisch eten.
Sommigen doen het geld dat je daarmee bespaart in een spaarpot en geven het aan een goed doel. Het is goed om op tijd na te denken over wat je dit jaar gaat doen.

De veertigdagenkalender van de ZWO-commissie van It Keningsfjild kan je op weg helpen.

Dit jaar lezen we Marcus 1: 12-15. Jezus wordt in de woestijn op de proef gesteld door de duivel. Matteüs en Lucas vertellen uitgebreid over de verleidingen waar Jezus aan blootgesteld wordt. Marcus vult het niet in. Ik hoorde eens een collega zeggen: ‘Je weet zelf wel wat je beproeving is’. Doe er dan deze veertigdagentijd iets aan.

Elke dag is er weer een nieuwe kans om het goed te doen.

Gebed om voor het goede te kiezen:

   Goede God,
Ik weet niet hoe het is om in een woestijn te zijn.
Wel ken ik woestijn ervaringen in mijn leven.
Momenten van eenzaamheid en wanhoop.
Wanneer ik denk ‘komt het wel goed’.
Jezus ging er heen om na te denken.
Veertig dagen lang.
Ik weet niet of ik het zou volhouden, God.
Misschien als U mij zou helpen?
En wat als er ook nog stemmen kwamen
die zeiden dat ik niet in U moet geloven,
dat ik weg zou mogen uit de woestijn
eten en drinken zou krijgen en gelukkig worden?
Wat zou ik dan kiezen?
Wij bidden U: Help mij
om voor het goede te kiezen
en te geloven in het Goede Nieuws.
Amen

Ds. Aafke Nicolai

‘Mitt hjerte alltid vanker’

Wat is jouw mooiste kerstlied?
Het zou een vraag kunnen zijn op een pickwicktheezakje. Want kerst is zingen. Bij de antwoorden op deze vraag noteerde ik ‘Nu zijt wellekome’, ‘Er is een roos ontloken’ en ‘Ere zij God’. Zo heeft elk land zijn geliefde kerstliederen.
Er gaat geen Noors kerstfeest voorbij zonder dit lied: Mitt hjerte alltid vanker. Ook in Zweden en Denemarken is het lied in vele varianten bekend. En eerlijk gezegd zou ik graag een Nederlands kerstlied inruilen voor dit lied. Het neemt je mee in een sfeer van stilte en bezinning. De oorspronkelijke tekst werd geschreven door de piëtistische dichter-predikant Hans Adolph Brorson (1694-1764). Het staat als lied 480 in het Liedboek bij de afdeling Kerst, maar het zou volgens mij ook goed bij advent passen. Het is namelijk geschreven op een ingetogen bijna plechtige melodie. Wie ooit in Scandinavië is geweest herkent de stilte en de sfeer van het landschap.
Het gaat om de reis naar de kribbe, die wordt voorgesteld als een reis naar het hart.
Lees het langzaam en laat het tot je doordringen.
In vers 1 word je bepaald bij drukdoenerij, die is niet nodig bij de kribbe. In vers 2 staat dat Gods zoon in een stal moet slapen en dat terwijl zelfs dieren een veilige plek hebben om te slapen in vers 3. In vers 4 geven we ons over aan dat kind, in verwondering.

1 Ik wandel in gedachten
in Gods geboortehuis
gezegend zijn de nachten
van kerst, hier ben ik thuis.
Mijn hart vergeet de wereld
van haast en regeldruk.
Hier vind ik Jezus’ kribbe,
geloof is mijn geluk.

Meerdere mooie uitvoeringen in de oorspronkelijke vorm
zijn te vinden op YouTube. Prachtig is de uitvoering bij
het huwelijk van de Noorse kroonprins Haakon en Mette-Marit
op 25 augustus 2001, gezongen door een vrouw uit de
oorspronkelijke Sami bevolking van Noorwegen, Mari Boine.

Ik wens iedereen gezegende kerstdagen.

Ds. Aafke Nicolai

Inspiratie

Van 20 tot en met 22 oktober 2023 was het inspiratiefestival op Terschelling.

Voor velen was het een hele klus om naar Terschelling te komen vanwege Babette. Zo heette de storm die over het noorden raasde. Boten vielen uit. Het regende, soms zelfs hagel. Geen regenpak hield de striemende regen en kou tegen. Schoenen waren doorweekt. Op het strand werd je omgeblazen.
Het maakte direct duidelijk wat wind (spiritus) kan doen. Het kan je helemaal van de weg blazen, je hebt kracht en doorzettingsvermogen nodig om
tegen de wind in te gaan, de wind kan je ook vleugels geven wanneer je de wind in de rug hebt.

Kernwoorden waren: Verbinden, verdiepen, vernieuwen.
De verbinding heb ik ervaren in de gesprekken met de festivalgangers. Ik heb ervaringen gedeeld over mijn leven en werk en verhalen gehoord van anderen. Mooie en inspirerende ideeën gedeeld. Geloof en leven kwamen samen in deze verhalen.
Verdieping heb ik ervaren in de workshop meditatie, waar je stil wordt. Die stilte geeft rust in een tijd waarin zoveel op ons afkomt. Even stilstaan bij wat goed is op dit moment.
Vernieuwing heb ik ervaren in de kerkdiensten, waar op zoek gegaan werd naar nieuwe taal en oude rituelen, die aansluiten bij deze tijd.
Het doel van dit festival was dat je geïnspireerd wordt en dit meeneemt naar je eigen situatie. Wat neem ik mee?
Voor mezelf heb ik mooie en inspirerende dagen gehad. Ik ga daar zeker iets mee doen.
Wat? Dat heeft nog even tijd nodig om te bezinken. Voor deze meditatie uit de openingsviering:

Maak het licht in mij lieve God,
maak het licht in mij
waai waai waai, met jouw geest
om mij heen-door mij heen
Uit de slotviering een deel uit het lied: Gods verhaal gaat door.
Als onze wegen leiden naar een nieuwe horizon,
zal God zijn trouw bewijzen; Hij houdt vast wat Hij begon.
Ook straks als onze paden niet langer samengaan;
Wij blijven diep verbonden in zijn Geest en in zijn Naam.
Gods verhaal gaat door; Hij geeft een nieuw begin.
Zo stappen wij de toekomst in.

Ds. Aafke Nicolai

Johannes 6 vers 9 ‘Er is hier wel een jongen met vijf gerstebroden en twee vissen’

Een aantal keren per jaar vergadert de kerkenraad in de Mande en in het Teehûs.
De laatste anderhalf jaar vergaderen we hoofdzakelijk in de Mande, sinds Oekraïners een onderdak hebben gekregen in het Teehûs.
Eenmaal per jaar wijken we af van die locatie en gaan we naar een mooie plek voor bezinning.
Dit jaar zaten we op vrijdagmiddag 15 september 2023 aan een grote tafel in een tuin, aan de rand van bos en weiland, omgeven door bomen en zingende vogels. Het voelde als een geschenk om zo’n prachtige plek samen een aantal zaken van de gemeente te bespreken. Daar las ik het verhaal uit Johannes 6: 1-15, waarin Jezus ook niet binnen blijft zitten, maar erop uit gaat. Hij gaat naar het open veld en de menigte achtervolgt hem. Daar aangekomen blijkt het al laat te zijn en de mensen hebben honger. De leerlingen zien het niet zitten om voor zoveel mensen brood te kopen.
In Johannes 6 staat ‘Er is hier wel een jongen met vijf gerstebroden en twee vissen – maar wat hebben we daaraan voor zoveel mensen?’ In alle vier evangeliën staat dit verhaal, alleen in Johannes is deze jongen. Hij heeft vijf broden en twee vissen. En het blijkt genoeg te zijn voor iedereen.
Mijn opa Johannes vertelde mij: ‘Het is volgens mij zo gegaan. De jongen was de eerste die zijn broodjes en vissen uit zijn jaszak haalde. De meesten hadden ook eten bij zich, maar hielden dat nog even achter. Toen de jongen deelde volgden anderen en was er ruim voldoende voor iedereen.’ Wanneer je deelt is er genoeg voor iedereen.
Bij de Kleasterochtend in Nykleaster Jorwert wordt ook afgesloten met een gezamenlijke, zelf meegebrachte lunch. Op 11 oktober 2023 gaan een aantal gemeenteleden hieraan meedoen. Op de bezinningsdag hebben we naast letterlijk brood ook ideeën, gedachten, plannen, teleurstelling, vernieuwing en hoop gedeeld. Wanneer we durven delen met elkaar dan gaan we samen op weg naar Gods toekomst, samen getuigen van geloof, hoop en liefde.

Op de bezinningsdag van de kerkenraad las ik een gebed voor dat in veel levens-situaties hoopvol en troostrijk kan zijn:

“Moge de God van liefde die zijn liefde uitdeelde
ons sterken in onze liefde voor anderen.
Moge de Zoon die zijn leven uitdeelde
ons helpen te delen met elkaar.
Moge de Heilige Geest die in ons woont
ons zo bezielen dat wij zelf een zegen zijn.”

Ds. Aafke Nicolai